De aanleiding voor dit onderzoek was een ogenschijnlijk eenvoudige vraag die tijdens een open inloopdag in het dorpsarchief werd gesteld: wat is er bekend over de geschiedenis van het woonhuis aan de Ferniawei 10? Voor de werkgroep Minnertsga Vroeger vormde dit het begin van een zoektocht in de openbare archieven – een zoektocht die al snel verrassend veel opleverde.
Het pand vlak voor het pand met uitstaand zonnescherm is Ferniawei 10.
Wanneer het huidige pand wordt vergeleken met de kadastrale kaart uit 1832, valt direct op dat het huis er toen heel anders uitzag. In de loop van de negentiende en twintigste eeuw moet het dus ingrijpend zijn verbouwd. Mogelijk is het zelfs geheel herbouwd.
Vanaf 1832 laat de geschiedenis van het perceel zich redelijk goed reconstrueren. Voor de periode daarvoor ontbreken betrouwbare bronnen, waardoor dit jaar een logisch beginpunt vormt. In dat jaar staat het huis geregistreerd op naam van Nanne Jacobs, die in 1811 de achternaam Elgersma aannam. Hij was gehuwd met Japke Gerlofs, die in latere archiefstukken eveneens onder deze naam voorkomt. Het echtpaar kreeg twee kinderen: Jacob en Antje. Over Jacob is weinig bekend; vermoedelijk is hij jong overleden.
Dochter Antje trouwde met gardenier Jelle Harmens Walda. In oktober 1830 kwam het huis volledig op hun naam te staan. Antjes moeder was toen na het overlijden van haar man hertrouwd en woonde in de omgeving van Leeuwarden, waar zij in 1831 overleed. Antje en Jelle woonden op dat moment al enige tijd op het Westeinde, later Ferniawei genoemd.
Na het overlijden van Jelle in januari 1854 werd het huis, namens Antje en haar kinderen, openbaar verkocht. Voor een bedrag van 1.131 gulden kwam het in handen van landbouwer Paulus Seerp Anema. Het pand bleef vervolgens jarenlang in bezit van de familie Anema.
Een belangrijke gebeurtenis vond plaats op zaterdagavond 21 november 1885. In het café van kastelein Aebe Stienstra – destijds bekend als Café Hermana – werd een openbare verkoop gehouden onder leiding van notaris Siemon Mossel uit Sint Jacobiparochie. Het betrof een burgerwoning met bleekveld, tuin, erf en vrije steeg aan de westzijde van Minnertsga.
De veiling werd geleid door dorpsomroeper Lolle Pieters Steensma, die met luide stem de biedingen begeleidde. Opmerkelijk genoeg bracht hij zelf ook een bod uit. Hij deed dit echter namens winkelier Douwe Steinfort, die met een bod van 1.632 gulden de nieuwe eigenaar werd.
Bij deze verkoop kwam bovendien een bijzonder detail aan het licht. Een klein stuk grond achter het huis bleek in het verleden zonder officiële akte te zijn overgedragen en stond kadastraal nog op naam van een eerdere eigenaar. Omdat dit perceel formeel bij de verkoop werd betrokken, verkreeg Steinfort ook dit stukje grond – een onverwachte meevaller.
Lang bleef het pand niet in zijn bezit, want al een jaar later werd het opnieuw verkocht. Bakker Pabe Bruinsma werd toen de hoogste bieder met 1.800 gulden. In 1899 kwam het huis in handen van meesterkleermaker Sipke Zoodsma en zijn vrouw Maaike Tuinhof. Zoodsma vervulde later ook de functie van belastingontvanger voor de gemeente Barradeel. Omdat belastingen destijds contant werden betaald, fungeerde zijn woning deels als belastingkantoor.
In 1927 werd het eigendom overgedragen aan hun dochter Trijntje en haar echtgenoot Haije Meinderts Hofstra, terwijl Sipke en Maaike het recht behielden om er te blijven wonen. Volgens het kadaster werd het pand in 1930 verbouwd.
Daarna wisselde het huis nog enkele malen van eigenaar: in 1942 kwam het in handen van Doeke Leenderts Bekius en Aaltje Krol, vervolgens van Klaas Meersma en Tietje Walinga, en later van landbouwer Dirk Meersma en Janke Boersma.
De geschiedenis van Ferniawei 10 laat zien hoe één woning door de generaties heen verbonden raakt met uiteenlopende bewoners en functies – en daarmee een bescheiden, maar betekenisvolle afspiegeling vormt van het dorpsleven in Minnertsga.
Gerryt Bouma






Geef een reactie