30 12, 2016

Simon Harmani, garagehouder aan de Meinardswei

2017-01-14T19:46:01+00:0030 december 2016|0 Reacties

Eind 2014 kreeg ik bij het Bildts Documentatiecentrum een stapeltje oude Agfa negatieven in handen die waren ingebracht. “Wat moet je hiermee?”, was de vraag. Zo te zien waren de negatieven flink beschadigd maar toch waren er wel beelden te herkennen als je de negatieven tegen het licht hield. Het maakte mij nieuwsgierig omdat er ook nogal wat mensen op stonden. Ik heb de negatieven toen meegenomen en gescand om er een positief beeld van te maken. Na wat fotobewerking kwamen er over het algemeen aardige beelden te voorschijn. De foto’s heb ik toen in de beeldbank van Minnertsga vroeger gezet met de bedoeling dat anderen ons konden helpen om namen bij de personen op de foto’s te krijgen of aan te geven waar sommige foto’s zijn gemaakt. Dat is aardig gelukt. Een aantal negatieven hebben betrekking op familieleden van Willem Jetze Hogerhuis en Tjitske Haima die op 29 mei 1941 in het huwelijk zijn getreden. Daarmee hebben die negatieven in ieder geval meer waarde gekregen. Maar er blijven nog een aantal onbekende foto’s over. Tot deze week, toen Klaas Struiksma reageerde op twee onbekende foto’s. Op de ene foto staat een man naast een auto waarvan hij de motorkap open heeft. Het lijkt erop dat hij verstand van auto’s heeft en ziet er uit als een monteur. Het kenteken is duidelijk te herkennen. Ik had bij de onbekende foto gezet dat het kenteken van de auto was afgegeven aan Simon Harmani in Minnertsga. Klaas reageerde met de mededeling dat volgens hem de foto was gemaakt achter de garage aan de Meinardswei waar Swierstra vroeger zijn bedrijf had. Op de achtergrond van de foto is de woning te zien waar Goffe en Annie Elsinga hebben gewoond en later Harm en Djoke de Vries. En warempel . . . . de uitbouw aan die woning is nu nog duidelijk te herkennen als de erker op de foto van Google View. Simon Harmani had inderdaad een garage aan de Meinardswei. Hij heeft zich daar in 1929 gevestigd. De auto’s kwamen in opkomst en werden ook te huur aangeboden. Simon zal er ook een of meer hebben gehad. Hij had ook een benzinepomp bij zijn garage en verkocht benzine van Mobiloil. Simon is geboren op 26 februari 1903 in Winsum (gemeente Loppersum). Hij trouwde op 26-jarige leeftijd met de in Minnertsga geboren en toen 23-jarige Dieuwke, dochter van Anne Vogel en Sijtske de Vries. Het huwelijk werd voltrokken op 30 mei 1929, het jaar dat hij zich als garagehouder in Minnertsga heeft gevestigd. Op een oude ansichtkaart staan twee auto’s voor de garage van Simon Harmani. Door de ansichtkaart flink uit te vergroten, zie ik dat voorste auto wel heel veel lijkt op de auto waarvan Simon de motorkap open heeft. Het zonnescherm boven het voorraam is ook duidelijk te zien op de voorste auto die voor de garage staat. Nog geen 10 jaar later vertrekken Simon Harmani en Dieuwke Vogel met hun drie kinderen: Pieter, Trijntje en Klaas naar Huizum. Hoe het [...]

28 12, 2016

Foto’s: laatste bietenschip vaart haven uit

2017-02-21T07:04:34+00:0028 december 2016|0 Reacties

[vc_row][vc_column][vc_column_text]Eind september lagen de eerste suikerbieten op opslagplaatsen te wachten voor vervoer naar de suikerfabriek. Een teken dat de suikerbietencampagne is begonnen en dat de weer volop suikerbieten worden gerooid. Dat rooien was vroeger een heel arbeidsintensief en zwaar werk. Op YouTube staat een mooi filmpje over de suikerbietenoogst en de verwerking de suikerbieten in de fabriek.[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column width="1/2"][image_frame url="4805"][/vc_column][vc_column width="1/2"][image_frame url="4806"][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column][vc_column_text]Als eenmaal de bieten gerooid waren moesten deze nog naar de fabriek worden vervoerd. Vanuit Minnertsga, en vele andere plaatsen, werden de bieten hoofdzakelijk per schip vervoerd. Van Jehannes Jensma kreeg ik onlangs een aantal foto’s die zijn vader Goffe heeft gemaakt toen het laatste (bieten)schip uit Minnertsga vertrok. Daarna is een groot deel van de haven gedempt want het was een stinkend stuk water geworden waar het gemeentelijk riool ook op uitkwam. In 1974 stond er niet eens zo veel water meer in de haven, het was hoofdzakelijk stinkende bagger. Met een leeg schip ging het nog relatief makkelijk om in de haven te komen, maar eenmaal geladen met suikerbieten dan werd door de scheepsschroef de bagger flink in beweging gebracht en was het pot stinkende blauwe drek in de haven.[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column width="1/2"][image_frame url="4808"][/vc_column][vc_column width="1/2"][image_frame url="4809"][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column][vc_column_text]Een van de bekendste schippers die vanuit Minnertsga suikerbieten vervoerden, waren de onder andere de gebroeders Keuning uit Tzummarum. Coenraad Keuning schreef over zijn laatste rit vanuit Minnertsga het volgende: “Wanneer ik dit schrijf kan de Minnertsgaaster vaart afgesloten worden. Wij hebben de laatste lading bieten ingenomen. Het schip ligt gereed te vertrekken. Bij het wegvaren kijkt men onwillekeurig nog een paas keer om. Immers, het is voor het laatst. Nimmer zal er weer een schip in de haven van Minnertsga meren. Nu hoeft men daar niet zo lang bij stil te staan, want de vaart daar ter plaatste was toch de laatste jaren al niet zo best meer. Zij die daar wat aan hadden kunnen doen, hebben zich er niet zo druk om gemaakt. Dat is wel jammer want veel bieten zijn er geladen door de heren Talsma en De Groot. En toch zal er in de toekomende tijd wat moeten gebeuren anders zal over enkele jaren ook geen afwatering meer zijn. Hiermee nemen we afscheid.” Tiden hawwe tiden.[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column width="1/2"][image_frame url="4810"][/vc_column][vc_column width="1/2"][image_frame url="4811"][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column width="1/2"][image_frame url="4813"][/vc_column][vc_column width="1/2"][image_frame url="4816"][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column][vc_column_text] Hier lag eens de oude haven. Met dank aan Jehannes Jensma (foto's) en Dooitze Zwart (boek Tiden hawwe tiden). NB. Foto's van Jehannes Jensma staan ook in de beeldbank (zoekterm: suikerbieten).[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row]

21 12, 2016

Boerderij Groot Lammema, Hoarnestreek 9

2017-01-05T11:10:54+00:0021 december 2016|5 Reacties

Van een goede kennis, die zich voornamelijk bezighoudt met de historie van de landbouw, kreeg ik een artikel toegeschoven uit het Friesch Landbouwblad van 15 februari 1952. Het is een vrij technisch verhaal over de herbouwde boerderij Groot Lammema, Hoarnestreek 9. Deze boerderij werd in de nacht van zaterdag 26 op zondag 27 juli 1947 totaal door brand verwoest. Het dorp was toen nog aan het bijkomen van de grote kerkbrand die bijna twee maand eerder had plaatsgevonden. Onderstaand artikel is nog een oude spelling van het Fries met enkele woorden die tegenwoordig niet meer gebruikt worden. Ter informatie: de schrijver van het artikel, G.A.J. Bouma, is geen familie van de beheerder van deze website.   Groot Lammema (Google View 2010)   In treflik nije pleats Al wer in pear jier forlyn is der ûnder Minnertsgea in moaije nije pleats mei foarein en hals ré kommen: de state Great Lammema. De pleats stiet oan it begjin fan de Hounestreek. Sa hjit de wei dy ‘t op healwei tusken de bjirmen en sédyk nei Harns ta rint en inkele kilometers noardlik fan Minnertsgea begjint. Yn de iepen lânsdouwe mei fiere kimen fan de Fryske bouhoeke falt de kloeke pleats binammen út it westen wei tige yn it each. Dat komt der ek fan dat it hoarnleger tige heech leit. De âlde state Great Lammema wie eat bysûnders. It moat in lange en en wichtige skiednis hwan hawwe. It binhûs fan de âlde pleats wie great. Foar 1876 wiene der 13 keamers yn. Dernei is in part fan de foarein ôfbrutsen, mar ek hwat der oerbleaun wie koe jitte munsterje. Der wiene jitte yn de ‘seal’, de ‘siktery’ en de ‘griene keamer’. Van den Akker biskriuwt der ien en oar fan yn syn boek “Van de mond der Oude Middelsee”. Ek de skuorre en it bûthús fan de âlde pleats wiene great en rom. Dizze âlde huizinge baernde yn 1948 [moet zijn 1947] ôf. Nei de brân hat de eigner Mr. N.J. van Aalst to Rotterdam de opdracht jown in pleats to bouwen dy’t de âlde weardich forfange koe. De Boumasters A. Baart en P. Niesten to Ljouwert binne yn dit stribjen tige slagge. De nije pleats is sawol kwat it ynwindige as hwat it oansjen oanbilanget tige goed útfallen. Foar de biwenner, de hear K. van der Schaar, bitsjut de nije pleats in hiele forbettering en hy is der dan ek wakker wiis mei. Skuorre De skuorre is 21 m breed en 33,75 m lang. De naed leit op 13,85 m. It is in greate skuorre. De sydgevels binnen 2,50 m heech. De eftergevel 4,10 m. De ynhâld fan dizze royale skuorre is 5530 m3. Op in great bidriuw dêr’t sa’n 200 pounsmiet lân (74 ha) by brûkt wurdt is ek forlet fan in goede huizinge. It is in boupleats. Der is mar likernôch 27 pounsmiet greide by. It bûthús leit oerdwers foar yn skuorre tsjin de súdgevel. Der kinne 16 kij opset wurde. It bûthús is in saneamd [...]

26 11, 2016

Opening buurtwinkel en Sinterklaas verleiden

2016-11-29T17:53:54+00:0026 november 2016|0 Reacties

Voor mij ligt het maandblad: “Barradiel meiinoar ien” van november 1978. Deze krant werd verspreid in de dorpen van de vroegere gemeente Barradeel en was een uitgave van de middenstandsvereniging Barradeel. Inhoudelijk stelde de krant niet al te veel voor. De gemeente nam een flink deel van de uitgavekosten voor haar rekening omdat de gemeente de krant gebruikte voor bekendmakingen en voor publicatie van het woordelijk verslag van de raadsvergaderingen. Voor het overgrote deel werd de krant gevuld met advertenties van de verschillende middenstanders. Maar in dit novembernummer zijn de ogen gericht op de goedheiligman Sinterklaas om hem te verleiden zijn inkopen te doen bij de plaatselijke middenstand en op pagina 2 staat dat er in Minnertsga een nieuwe buurtwinkel wordt geopend. De geschiedenis herhaald zich want het gaat eigenlijk om de winkel op dezelfde locatie die binnenkort opnieuw wordt geopend. “Nieuwe SRV-buurtwinkel in Minnertsga” is de kop van het kleine artikeltje in de krant. “De SRV heeft ongeveer honderd vestigingen in Friesland. Nu is het de bedoeling van dit bedrijf om liefst zoveel mogelijk van deze nieuwe buurtwinkels volgens een nieuwe formule te moderniseren. Vorig jaar werd een dergelijke nieuwe winkel geopend in Rottevalle, terwijl thans de SRV-zaak van de heer J. Wiersma aan de Hege Buorren in Minnertsga, is gemoderniseerd. De heer Wiersma heeft naast de buurtwinkel ook nog twee rijdende winkels. Het opgekapte pand was vroeger een slagerij”. Nu, bijna veertig jaar later, staat in het nieuws: “Minnertsga krijgt weer supermarkt”. Minnertsga zat sinds half juni zonder supermarkt. Toen sloot Klaas Wiersma de deuren van de Coöp Compact Wiersma. Persoonlijke omstandigheden lagen aan dat besluit ten grondslag. Wiersma bestierde de winkel zeventien jaar. Voor de inwoners van Minnertsga was de sluiting slecht nieuws, Zij moesten niet alleen de supermarkt missen, maar ook het postagentschap dat in de winkel was gevestigd. De hernieuwde supermarkt zal worden gerund door Jacob Lolkema. Hij heeft de zaak gekocht, samen met enkele andere ondernemers uit het dorp, zo meldt het Friesch Dagblad. Ook voor de inwoners van omliggende dorpen als Tzummarum, Ried en Sint Jacobiparochie was de sluiting vervelend. Lolkema volgde het dichtgaan van de supermarkt nauwlettend. Als voorzitter van plaatselijk belang Minnertsga kreeg hij er veel vragen over. Lolkema zocht contact met Van Tol. Die organisatie gaat de winkel in Minnertsga beleveren. In 1978 was de middenstand ook goed beleverd met producten om daarmee Sinterklaas te verleiden om inkopen te doen bij de plaatselijke middenstand. Natuurlijk ging het daarbij in eerste instantie om speelgoed. “Groot is onze sortering SPEELDGOED” adverteerde Van Dijk’s Bazar. Sjoelbakken, Dam- en schaakspellen, SINDY-poppen, FLEUR-poppen, Playmobil, ministeck mosaic om maar wat te noemen uit de advertentie. Maar natuurlijk had Van Dijk’s Bazar ook een ruime sortering luxe, praktische en huishoudelijke geschenken. Johannes Reitsma op de Tsjillen bood vrijwel eenzelfde assortiment aan, maar daarnaast ook nog HEREN- EN DAMESFIETSEN. Slagerij Bonnema aande Meinardswei adverteerde dat Sinterklaas ook bij hem terecht kon voor HARTIGE GESCHENKEN: droge worst, leverworst, gekookte wordt, maar ook een goed stuk RUND- of VARKENSVLEES was [...]

12 11, 2016

Kapperszaak en winkel Goffe Jensma

2016-11-12T18:41:14+00:0012 november 2016|2 Reacties

Mooi dat er steeds meer foto’s naar Minnertsga vroeger worden gestuurd. Langzaam maar zeker ontstaat er een omvangrijke collectie van foto’s van vroegere bewoners van het dorp. Abe en Japke de Roos zijn de afgelopen weken druk bezig geweest met het scannen van foto’s die bijna allemaal in de beeldbank staan. De foto’s worden zorgvuldig gearchiveerd, beschreven en van een bronvermelding voorzien. Deze week stuurde Jehannes Jensma een prachtige foto van zijn vader Goffe op de bakfiets ergens in Minnertsga.  Jehannes schreef: “Goffe Jensma yn syn jongesjieren. Heit en mem, en dêrfoar pake Jehannes en beppe Jikke Jensma, hienen fanôf ûngefear 1920 neist de kapperssaak en in krûdenierswinkel neist de toer”. Het leek mij goed om het artikel uit het boek van Dooitze Zwart over de ondernemers van Minnertsga over te nemen en hier op Minnertsga vroeger te plaatsen. Het verhaal is overigens geschreven door Albert Jensma. Goffe Jensma (1921-1989) Us heit en mem binne trout yn de simmer fan '47. Doe wurke ús heit by ús pake yn de kappersaak. Ik tink dat ús heit it knippen en skearen fan pake leart hat mar wit dat er ek de kappervakskoalle dien hat. Yn 1956 binne myn alders nei de saak verhúze, en binne pake en beppe yn harren hûs kommen yn de Tsjerkestrjitte. Pake is yn 1961 ferstoarn. Twa gesinnen hiene dus in ynkommen út de saak. Us pake en beppe hienen in hiele soad by't ein en te keap. Mar by myn witten hawwe myn âlders allinnich tabak en parfumerie-artikelen ferkocht. En fierder alles wat mei hûdfersoarging etc. fan dwaan hie. Om kryst hinne ferkochten se noch kearsen en yn de simmer sinnebrillen. Ek koene minsken foto's by ús ûntwikkelje litte en stie der altiid in koarke mei snobbersguod op de toanbank. Ik wit dat we ek noch in skofke in sigarettenautomaat en in automaat mei autodrop oan de bûtenmuorre hawn hawwe. Earne midden yn de jierren 60 binne de kappersaak(skeerwinkel) en winkel ferbout en moderniseart. Yn it begjin hat beppe meiwurke yn de winkel want ús mem hie wol drokte mei de bern. Letter is myn âldste sus, doe't dy fan de middelbiere skoalle kaam by ús yn de húshâlding kommen (sa gie dat froeger) en holp dus mei yn de winkel. Letter doe't wy ek wat grutter wiene (en rekkenje koene) holpen wy ek mei yn de winkel as it sa útkaam. Ik tink dat it in goed rinnend saakje west hat. Omstreeks 1960 Us heit stie oerdeis yn de kappersaak. Neffens my wie die iepen fan 8 oere moarns oant 7 oere jûns. Tusken de middei-itenstiid wie de saak ticht. Moandeis wie heit syn frije dei. Dêrnjonken wie hy tonielkapper by in tonielselskip út Tsjommearum. Gongen se winterdeis steefêst ien as twa kear fuot te spyljen. Wat ik ek noch wit is dat hy jûns noch wolris nei âlde minsken gie om se te skearen. Dan gie'k wolris mei. Ek moast hy ferstoarne mannen kreas meitsje foar de grutte reis. Op [...]

Ga naar de bovenkant