13 07, 2025

Dubbele arbeiderswoning bij Sixma state

2025-07-13T15:26:33+00:0013 juli 2025|0 Reacties

Op een donderdag kwam Durk Binnema naar het dorpsarchief en liet ons een mooie foto in vogelperspectief zien van de dubbele arbeiderswoning op het adres wat nu Wiebe Binnemaleane 1 is. Vroeger behoorde deze dubbele woning bij de boerderij Sixma state die in 1912 op afbraak openbaar is verkocht. Durk zijn oerpake Binne Binnema kocht uiteindelijk de arbeiderswoning inclusief een paar stukken bouwland. Over de koop en hoe een en ander precies zat, daarover wilde Durk wel meer weten. Dus gingen we op onderzoek uit! Wie was Binne Binnema? We klimmen eerst in de familiestamboom om te kijken wie Durk zijn oerpake is en waar hij vandaan komt, want de Binnema’s komen van oudsher niet van Minnertsga. Binne is geboren in mei 1858 in Tzum als het tweede kind uit het huwelijk van Jochum Binnema en Siepkjen Postma. Binne zijn zusje heeft maar enkele weken geleefd en na hem kwam er nog een zusje die ook maar enkele weken heeft geleefd. Een paar maanden na het overlijden van zijn jonger zusje is ook zijn moeder overleden. Zijn vader trouwde kort daarna voor de tweede keer en wel met Sibbeltje Kampstra. Jochum was toen 31 en Sibbeltje 32 jaar. Uit dat huwelijk zijn geen kinderen bekend. Sibbeltje overleed op de leeftijd van 46 jaar. Toen Binne 20 jaar was hertrouwde zijn vader voor de derde keer en wel met Selia Kuperus. Opvallend bij dat derde huwelijk is dat Binne zijn vader toen 48 jaar was en Selia, waar hij mee trouwde pas 21 jaar. Ook bij dat derde huwelijk zijn voor zover bekend geen kinderen geboren zodat Binne alleen diegene is die de familienaam nog kan doorgeven. Binne was arbeider en is 25 jaar als hij samen met zijn geliefde dorpsgenoot, de 24-jarige Cornelia Oosterhaven, in mei 1884 voor de ambtenaar van de gemeente Franekeradeel staat om het huwelijk te bevestigen. Op de rechterwoning is naast de schoorsteen een plateau te zien. Daarop heeft een windmotor gestaan voor stroomopwekking, maar dat bleek geen succes te zijn. Binne en Cornelia worden begin augustus 1885 verblijd met de geboorte van hun zoon Jochum die in Tzum is geboren. Later woont het gezin in Achlum. Zoon Jochum trouwde eind mei 1911 met de toen 21-jarige Trijntje Nauta. Ook zij woonden in Achlum waar hun eerst kind, Lutske, in mei 1912 is geboren. Op 6 juni 1913 verhuizen Binne Binnema en Cornelia en zoon Jochum en zijn gezin naar Minnertsga en komen te wonen in de Mieden in de dubbele arbeiderswoning. Binne Binnema en Cornelia Oosterhaven Dubbele arbeiderswoning Zoals in de inleiding al is vermeld behoorde deze woning bij de boerderij Sixma state aan het einde va de toenmalige Bosdijk (niet te verwarren met de boerderij Sixma van Andla state). De boerderij is in 1912 op afbraak verkocht evenals de landerijen en onder andere de dubbele arbeiderswoning. Bij de openbare verkoping kwam deze woning in eerste instantie in handen van Jan de [...]

1 12, 2013

Omzwervingen gevelsteen boerderij Sixma-state

2013-12-01T19:41:00+00:001 december 2013|1 Reactie

Na afbraak van de stelpboerderij Sixma in 1913 is van het gesloopte bouwmateriaal bij Warstiens een nieuwe stelpboerderij opgebouwd. Met het verplaatsen van het gesloopte materiaal naar Warstiens, kwam ook de oude gevelsteen daar terecht. Maar na een omzwerving via Wageningen kwam de steen uiteindelijk weer terecht in Minnertsga.   Sixma-state Waar stond die boerderij? De boerderij Sixma(-state) lag vroeger ten zuiden van het dorp. Vanuit het dorp gezien aan het einde van de Sixma van Andalwei links afslaan. Dan over de toegangsweg naar de boerderij van de familie Tjalma (W. Binnemaleane 1). Na die boerderij is het dan nog ongeveer vijftig meter lopen en je bent bij het perceel waarop vroeger de stelpboerderij Sixma heeft gestaan. In het Stemkohier van 1640 wordt de boerderij al genoemd. Die is dan eigendom van heer Van Sixma. In 1700 is de boerderij in eigendom bij de erven van Agge Van Sixma. Om nu de hele geschiedenis van de eigenaren en de huurders precies te beschrijven in dit artikel, is naar mijn idee niet passend. Het gaat per slot van rekening om het verhaal rond de gevelsteen. [hotspot id=1151 /]   Gevelsteen Op enig moment verkeerde de oude boerderij kennelijk in slechte staat dat er een nieuwe moest worden gebouwd. Die nieuwe, van het type stelpboerderij, is in 1885 gebouwd getuige een gevelsteen. Volgens de gevelsteen is de eerste steen gelegd door twee meisjes: Ypckjen en Clara Lycklama à Nijeholt die toen twaalf en acht jaar waren. Wie waren nu die twee meisje en wat was de relatie met deze nieuwe stelpboerderij? Ypckjen (1873-1916) en Clara (1877-1902) waren dochters van Jonkheer Augustinus Lycklama à Nijeholt en Anna Adrianna Cornelia Sixma van Heemstra. In 1640 en 1700 is de boerderij al eigendom van de familie Van Sixma. Door vererving is het eigendomsrecht geheel of deels terecht gekomen bij de moeder van deze beide meisjes. Stelpboerderij In het boekje ‘Minnertsga, bydrage ta syn skiednis’ beschrijft de auteur P.B. Winsemius de stelpboerderij als volgt. ‘De moaije, greate, bipanne stjelp (west-east), mei útsicht op it westen, it foarste diel mei blauwe pannen, it efterste diel, de skuorrûmte dus, mei reade pannen dutsen, dy’t tige heech lei, joech oant it lânskipsbylf súdlik fan it doarp tekening’. De laatste pachters van de boerderij waren: Rinse Tane Vellinga, Wytse Schuiling en als allerlaatste Tjipke Pieters Wijngaarden. In de herfst van 1912 is de stelpboerderij openbaar verkocht en kwam uiteindelijk in handen van notairs Ottema. Tjipke Pieters heeft er gewoond tot 12 mei (âlde maaie) 1913, de dag waarop de meeste pachtcontacten en arbeidsovereenkomsten werden beëindigd of opnieuw werden gesloten. Tot voortzetting van het pachtcontract is het niet gekomen. Hoewel Tjipke Pieters een goede veehouder was – hij uitmuntend jong- en melkvee die op vijf na allemaal ingeschreven stonden in het Friesch Rundvee-stamboek – moest hij door gezondheidsomstandigheden afscheid nemen van het boerenbedrijf. Hij liep toen tegen de zestig toen hij op 3 april 1913 noodgedwongen boelgoed moest houden. Van Sixma-state is hij toen verhuist naar Franeker waar hij [...]

Ga naar de bovenkant